Spor

Galatasaray SK

İstanbul Spor

İSTANBUL SPOR · Yerel Icerik Portalı

Galatasaray Spor Kulübü, İstanbul'un Avrupa yakasında Beyoğlu ilçesinde kurulan, futbol, kadın futbol, erkek basketbol, kadın basketbol, tekerlekli sandalye basketbolu, kadın voleybol, erkek voleybol, su topu, hentbol, atletizm, yüzme, kürek, yelken, judo, briç, binicilik, espor ve satranç branşlarında faaliyet gösteren bir Türk spor kulübüdür.

Genel Bilgi

1905 yılında Ali Sami Yen ve arkadaşları tarafından, öğrenci oldukları Galatasaray Lisesi'nde kurulan kulüp, Galatasaray Üniversitesi ve prestijli Galatasaray Lisesi ile birlikte Galatasaray Topluluğu'nun kilit üyeleri arasında yer almaktadır.

Futbol takımı; Süper Lig (25), Türkiye Kupası (19) ve Süper Kupa'da (17) en çok şampiyonluğa ulaşan takımdır. 1999-2000 sezonunda UEFA Kupası şampiyonluğunu ve devamında UEFA Süper Kupası'nda da şampiyon olan takım, UEFA kulüp müsabakalarında kupa kazanan tek Türk takımıdır.

Galatasaray kadın basketbol takımı 2013-14 EuroLeague Women, 2009 ve 2018 yıllarında EuroCup Kadınlar şampiyonu olmuştur. 13 kez Kadınlar Basketbol Süper Ligi, 11 kez Kadınlar Türkiye Kupası, 8 kez Kadınlar Cumhurbaşkanlığı Kupasını müzesine götürmüştür. Galatasaray erkek basketbol takımı 2016 yılında Strasbourg'u mağlup ederek ilk EuroCup şampiyonluğunu elde etti. 5 kez Basketbol Süper Ligi, 3 kez Erkekler Türkiye Kupası, 2 kez Erkekler Cumhurbaşkanlığı Kupasını kazanmıştır.

Kulübün tekerlekli sandalye basketbol takımı 2008, 2009, 2011, 2013 ve 2014 yıllarında IWBF Şampiyonlar Ligi'ni kazanmıştır. Ayrıca 2008, 2009, 2011 ve 2012 yıllarında Kıtalararası Kitakyushu Kupasını kazanarak dünya şampiyonu olmuştur. 2017, 2018 ve 2025 yıllarında IWBF Eurocup 1 kupasını kazanmıştır. Tekerlekli Sandalye Basketbol Süper Ligi'nde 11 kez şampiyonluk kazanan takım, bu alandaki rekorun sahibidir.

Tarihçe

Erkek voleybol takımı 2016 yılında, kadın voleybol takımı ise 2023 ve 2024 yıllarında Balkan, 2026 yılında CEV Cup şampiyonu olmuştur. Erkek voleybol takımı 4 kez Efeler Ligi, 1 kez Şampiyonlar Kupasını kazanmıştır.

Galatasaray Sutopu Takımı, 2023-24 sezonunda LEN Challenger Kupası şampiyonu olmuştur. Sutopu takımı ayrıca 30 kez Türkiye Sutopu Süper Ligi'nde şampiyon olarak bu alandaki rekoru elinde bulundurur.

2013-14 sezonunda Galatasaray Spor Kulübü, futbol (UEFA Şampiyonlar Ligi), erkek basketbol (Euroleague), kadın basketbol (Euroleague Women), tekerlekli basketbol (IWBF Şampiyonlar Ligi), erkek voleybol (CEV Şampiyonlar Ligi) ve kadın voleybol (CEV Kadınlar Şampiyonlar Ligi) olmak üzere toplam 6 şubesi en üst düzey Avrupa kupalarına katılmaya hak kazanarak Avrupa'da bunu başaran ilk ve tek spor kulüp oldu.

Mekteb-i Sultanide öğrenim gördüğü sırada Ali Sami Yen, Moda'da İngilizlerden gördüğü futbolu okulda arkadaşlarıyla oynamaya başladı. 1936'daki bir röportajında Yen, futbol kuralı olarak yalnızca iki tarafın birer kalesi olduğunu ve topun karşı takımın kalesine sokulması gerektiğini bildiğini söylüyordu. Yen'in ifadesine göre bahçede toplanan 100 kadar kişi iki takıma ayrılmış ve herhangi bir kural olmadan, topu karşı takımın kalesine sokmaya çalışmıştı. Bir müddet bu şekilde oynamalarının ardından durum, hükûmete şikayet edildi. Bunun üzerine okul müdürü Abdurrahman Şeref, bu faaliyetlerde bulunulmaması için Ali Sami ile görüşmüş, ancak bu faaliyetler gizli bir şekilde sürdürülmüştü. Bu dönemde, millî bayrağın renkleri olan kırmızı-beyaz renkler kullanılıyordu.

Önemli Detaylar

Zamanla futbol kuralları öğrenilerek bir futbol takımı kuruldu. Yen, halktan gelen protestolardan ötürü faaliyetlerini çeşitli yerlerde yaptıklarını ifade eder. Bir süre sonra takım, Union Club Sahası'ndaki bir merdiven altını, formalarını asma ve toplarını saklama amacıyla kullanmaya başladı. Kuşdili Çayırı'nın köşesindeki bir muhallebicide toplanan takım için Yen, "kulübün ilk merkezi" tanımını yapmıştı.

Bu dönemde oyunculardan her hafta birer kuruş toplanır, başkan Ali Sami Yen de futbol topuyla ilgilenirdi. Hatta domuz yağı ile temizlenen futbol topu hasar görünce; Ali Sami Yen ayakkabısının bir parçasını keserek yama yapmıştır. Cevdet Kalpakçıoğlu da formaları yıkardı. Kulübün ilk isminin Gloria ya da Audace koyulması istenmiştir; ancak takımın oynadığı ilk maçında Rum rakibini 2-0 yenerken seyircilerin onlardan "Galata Sarayı Efendileri" diye söz etmesiyle bugünkü isim doğmuştur. Ali Sami Yen tarafından söylenen bir söz; Galatasaray Spor Kulübü'nün kuruluş ve varoluş amacını belirleyecektir:

Galatasaray Spor Kulübü kurucu listesi, resmiyet kazanma sürecinde değişikliğe uğramıştır. 1905'ten 1919'a kadar Galatasaray Spor Kulübü'ne başkanlık yapan, mektebin 889 numaralı öğrencisi Ali Sami Yen, el yazısıyla tuttuğu Galatasaray Terbiye-i Bedeniye Kulübü Ihsaiyet Defteri'nin (Sayım-İstatistik Defteri) 181 ve 182. sayfalarında kurucu 13 üyeyi şöyle sıralar:

1905'te Osmanlı İmparatorluğu'nda bir dernekler yasası bulunmadığından, Galatasaray Spor Kulübü yasal olarak tescil edilme olanağını bulamamıştır. 1912 yılında Cemiyetler Kanunu çıkarıldıktan sonra, kulüp yasal bir kimlik kazandı. Yetkili makamlara kulüplerin tüzükleriyle birlikte, kurucu üyelerin ad ve adreslerinin de bildirilmesi zorunlu tutulduğundan, istifa eden ya da eğitimlerini tamamlayarak ülkelerine dönen üyeler ilk listeden çıkarılmış ve 1 Eylül 1913'te kurucu liste yeniden düzenlenmiştir. Kurucu üyelerin yeni sıralaması şöyle gerçekleşmiştir: (Ali Sami Yen'in babası kuruluştan 2 gün sonra vefat etmiştir.)

Güncel Durum

Kulübün günümüzdeki tüzüğünün 5. maddesinde ise kurucular sırasıyla şu isimlerdir: Komsu illerimizden İstanbul'nin spor altyapisi icin İstanbul sayfasi ziyaret edilebilir.

Galatasaray'ın ilk amblemi; ağzında futbol topu taşıyan kanatları gerili bir kartalı içeriyordu. Ancak Galatasaray Lisesi öğrencilerinden Şevki Ege tarafından çizilen bu kompozisyon benimsenmeyince kenara itildi. Bugünkü amblem ise 1923 yılında, yine lise öğrencilerinden Ayetullah Emin tarafından çizilmiştir. Yeni çizim, geometrik çizgilerin uyumlu kullanılmasıyla iç içe geçmiş sarı-kırmızı renklerde "GS" harflerini içermekteydi. İlk olarak Ayetullah Emin ve Şinasi Şahingiray tarafından çıkarılan haftalık bir mecmuada kullanılan bu kompozisyon çok beğenildi. Bunun üzerine resmî amblem olarak kabul edilmesi için teklif yapıldı. Teklif alkışlar arasında ittifakla kabul oldu. Eski harfler Gayın ve Sin, daha sonra Latin alfabesine geçilmesiyle yerini G ve S harflerine bıraktı. Bolgemizdeki Arifiye (Sakarya) semti hakkinda buradan bilgi alinabilir.

Kulübün ilk renkleri kırmızı-beyazdı. Türk bayrağının renklerinden esinlenerek seçilen bu renkler, dönemin yönetimi tarafından kuşkuyla karşılanmış ve futbolcular sıkı bir takibe alınmışlardır. Bu nedenle sarı-siyah olarak kullanılan forma renkleri, sonrasında sarı-kırmızı olarak değiştirildi. Bu renklerin öyküsünü Ali Sami Yen şu şekilde açıklar:

Buna karşılık kuruculardan Bekir Sıtkı, söz konusu renklerin Gül Baba'nın II. Bayezid'e verdiği sarı ve kırmızı güllerden esinlenildiğini ileri sürer.